കെ.സി. വേണുഗോപാലിന്റെ ബൈക്ക് യാത്ര ഗിഗ് തൊഴിലാളി ചർച്ചകൾക്ക് വഴിതുറന്നു; ക്ഷേമനിയമം രാഷ്ട്രീയ അജണ്ടയിൽ

കെ.സി. വേണുഗോപാൽ കഴിഞ്ഞയാഴ്ച തിരുവനന്തപുരത്ത് ഒരു ഭക്ഷണ ഡെലിവറി തൊഴിലാളിയുടെ ബൈക്കിൽ നടത്തിയ യാത്ര കേരളത്തിൽ ഗിഗ് തൊഴിലാളികളുടെ തൊഴിൽ സാഹചര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യാപക ചർച്ചകൾക്ക് തുടക്കമിട്ടു. ബൈക്ക് യാത്രയുടെ ദൃശ്യങ്ങൾ സാമൂഹ്യ മാധ്യമങ്ങളിൽ വൈറലായതോടെയാണ് വിഷയം വീണ്ടും രാഷ്ട്രീയ ചൂടുപിടിച്ചത്.

ഗിഗ് തൊഴിലാളികളോടൊപ്പം സമയം ചെലവഴിച്ച വേണുഗോപാൽ, ഡെലിവറി പങ്കാളികളും ആപ്പ് ടാക്സി ഡ്രൈവർമാരും നേരിടുന്ന വരുമാന അനിശ്ചിതത്വം, ഇന്ധനച്ചെലവ്, വാഹന വായ്പ, ഇൻഷുറൻസ് അഭാവം, ദീർഘ ജോലി സമയം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾ നേരിട്ട് കേട്ടറിഞ്ഞതായി അറിയിച്ചു. യു.ഡി.എഫ് അധികാരത്തിലെത്തിയാൽ കര്‍ണാടക മാതൃകയിൽ ഗിഗ് തൊഴിലാളികൾക്കായി പ്രത്യേക ക്ഷേമനിയമം കൊണ്ടുവരുമെന്ന് അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു.

ഭരണകക്ഷിയായ സി.പി.ഐ.എം. ഉൾപ്പെടുന്ന എൽ.ഡി.എഫ്. ഈ നീക്കത്തെ വിമർശിച്ചു. സംസ്ഥാന വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രി വി. ശിവൻകുട്ടി, ഇതിനെ “ക്യാമറ ഗിമ്മിക്ക്” എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുകയും, മന്ത്രിസഭയുടെ കാലാവധിയിലെ അവസാന ബജറ്റിൽ ഗിഗ് ഹബുകൾക്കായി 20 കോടി രൂപ വകയിരുത്തിയതായി അവകാശപ്പെടുകയും ചെയ്തു.

കേരളത്തിലെ ഗിഗ് തൊഴിലാളികൾ: പ്രധാന വസ്തുതകൾ

ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളായ Uber, Ola, Swiggy, Zomato എന്നിവ വഴി ജോലി ചെയ്യുന്ന പ്ലാറ്റ്ഫോം അധിഷ്ഠിത തൊഴിലാളികളെയാണ് ഗിഗ് തൊഴിലാളികൾ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. ഇവർ സ്ഥിരം ജീവനക്കാരല്ല; ഓരോ റൈഡിനും, ഓരോ ഡെലിവറിക്കുമാണ് വരുമാനം.

സംസ്ഥാനത്ത് ഏകദേശം രണ്ടുലക്ഷത്തോളം ഗിഗ് തൊഴിലാളികൾ നിലവിലുണ്ടെന്നാണ് കണക്കുകൾ. ഡെലിവറി തൊഴിലാളികളുടെ ശരാശരി മാസവരുമാനം ഏകദേശം ₹17,000 വരെയാണെങ്കിലും, ഇന്ധനച്ചെലവ്, വാഹന പരിപാലനം, വായ്പ തിരിച്ചടവ് എന്നിവ കഴിഞ്ഞാൽ കൈവശ വരുമാനം കുറവാണെന്ന് തൊഴിലാളി സംഘടനകൾ പറയുന്നു. രാജ്യത്താകെ ഏകദേശം 40 ശതമാനം ഗിഗ് തൊഴിലാളികൾക്ക് ₹15,000ൽ താഴെയാണ് മാസവരുമാനം.

അപകട ഇൻഷുറൻസ്, പെൻഷൻ, പ്രൊവിഡന്റ് ഫണ്ട്, സ്ഥിരമായ മെഡിക്കൽ പരിരക്ഷ തുടങ്ങിയ സാമൂഹ്യ സുരക്ഷാ ആനുകൂല്യങ്ങൾ ഭൂരിഭാഗം ഗിഗ് തൊഴിലാളികൾക്കും ലഭ്യമല്ല.

മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ നിയമങ്ങൾ

കര്‍ണാടക 2025ൽ പ്ലാറ്റ്ഫോം അധിഷ്ഠിത ഗിഗ് തൊഴിലാളി നിയമം നടപ്പിലാക്കി. വെൽഫെയർ ബോർഡ്, ഫണ്ട്, പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ നിന്ന് നിർബന്ധിത സംഭാവന, അന്യായ ഡീആക്ടിവേഷൻക്കെതിരായ സംരക്ഷണം എന്നിവ നിയമത്തിലൂടെ ഉറപ്പാക്കി.

തെലങ്കാനഈ വർഷം സമഗ്രമായ ഗിഗ് തൊഴിലാളി നിയമം നടപ്പിലാക്കി, ഐഡന്റിറ്റി കാർഡ്, അപകട ഇൻഷുറൻസ്, വാർധക്യ പരിരക്ഷ, ഗർഭകാല സംരക്ഷണം തുടങ്ങിയ ആനുകൂല്യങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കി.

കേരളത്തിൽ ഇതുവരെ പ്രത്യേക ഗിഗ് തൊഴിലാളി നിയമം നിലവിലില്ല. നിലവിൽ 2020ലെ സോഷ്യൽ സെക്യൂരിറ്റി കോഡും ഇ-ശ്രം പോർട്ടലുമാണ് ആശ്രയം. ഗിഗ് തൊഴിലാളികൾക്കായുള്ള നിയമപരമായ ഘടന കൊണ്ടുവരണമെന്ന ആവശ്യം ശക്തമാകുന്നതിനിടെയാണ് കെ.സി. വേണുഗോപാലിന്റെ ബൈക്ക് യാത്ര പുതിയ രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്ക് ഇടയാക്കിയിരിക്കുന്നത്.